Onderzoek
Onderzoeken van muziek in context
Wat ik op deze site deel geeft een indruk van de manier waarop ik met studenten heb gewerkt aan onderzoeksonderwerpen. Dat gebeurde in een "vak" met de naam Contextuele Studies.
De hieraan verbonden lessen werden destijds gegeven in het eerste tot en met het derde jaar aan studenten klassiek, c&m, directie (koor en hafabra).
De opzet was dat studenten (aanvankelijk in groepjes, en uiteindelijk alleen) toewerkten naar een onderzoeksproduct in de vorm van een contextueel werkstuk en/of een presentatie daarvan.
In de lessen stonden onderwerpen en soms grotere thema's centraal. Zoals de naam van het vak aangeeft ging het om het leggen van verbanden. In alle lessen klonk muziek die vanuit verschillende invalshoeken werd bestudeerd:
- Historisch (algemene geschiedenis, westerse muziek- en cultuurgeschiedenis)
- Analytisch (gericht op vorm, structuur en textuur van muziek)
- Harmonisch (de wijze waarop in westerse muziek met meerstemmigheid wordt omgegaan).
Inhouden (concepten) werden actief verwerkt bijvoorbeeld d.m.v. luisteren, zingen, herkennen, vergelijken, onder woorden brengen en het uitvoeren van opdrachten.
Binnen contextuele studies was een algemeen doel het ontwikkelen van een onderzoekende houding. Dit gebeurde door te werken aan het opzetten van onderzoek, het formuleren van onderzoeksvragen, het maken van mindmaps (concept maps), het gebruik van vakliteratuur, wetenschappelijke en academische bronnen zoals databanken, naslagwerken, tijdschriften en dergelijke.
Aspecten van onderzoek kwamen aan de orde bij onderwerpen en thema's die klassikaal aan de orde werden gesteld, en bij het werken aan het persoonlijke contextuele werkstuk over een zelf gekozen onderwerp dat een onderdeel van de afronding vormde. De aanpak van onderzoeksopdrachten moest een weerspiegeling zijn van de werkwijze tijdens de lessen. Essentieel daarbij was dat geput moest worden uit verschillende kennisdomeinen en gebruik moest worden gemaakt van beschikbare werkmodellen.
Wat is belangrijk bij het doen van onderzoek?
- Relevante en goede vragen stellen
- Kernbegrippen (concepten) opsporen en de relaties ertussen in kaart brengen
- Verstandig zoeken naar bronnen met een zoek-strategie
- Bijhouden wat je vindt
- Voortdurend de relevantie van zoekresultaten relateren aan de gestelde vragen
Systematisch werken
Om op koers te blijven kan het helpen om een onderzoekscyclus bij je activiteiten te betrekken. Dat is prima zolang de onderzoekscyclus een middel blijft en niet het doel wordt...